Część 1 — Dyktando
Krztusiec to ostra choroba zakaźna dróg oddechowych – bakteryjne zapalenie tchawicy i oskrzeli.
Toksyny, które wytwarzają wspomniane bakterie, wywołują objawy i choroba zwykle przebiega bezgorączkowo.
Najważniejszym objawem krztuśca jest bardzo silny, napadowy kaszel. Świst wdechowy, określany jako „pianie”, lub wymioty pod koniec napadu.
Krztusiec jest najgroźniejszy dla noworodków i małych niemowląt, choć zachorować można w każdym wieku.
Źródłem zakażenia pałeczką krztuśca są chorzy – zarówno dzieci z pełnoobjawową chorobą, jak i młodzież czy osoby dorosłe, u których objawy są łagodne.
Największa zaraźliwość występuje w pierwszych dwóch tygodniach choroby i utrzymuje się przez około 3-4 tygodnie, przy czym właściwa antybiotykoterapia skraca zaraźliwość do 5 dni.
Zakażenie przenosi się drogą kropelkową podczas kaszlu i kichania, a okres wylęgania krztuśca wynosi 7–10 dni, maksymalnie do 3 tygodni.
Choroba ma charakter długotrwały, przewlekający się, kaszel utrzymuje się przez trzy i więcej miesięcy, zwykle nasilając się nocą. Często jedynym objawem krztuśca u osób dorosłych jest przewlekły kaszel.
Powikłania krztuśca zależą od wieku i stanu uodpornienia chorego.
Może dojść do uszkodzenia płuc (niedodma, rozstrzenie oskrzeli).
U osób dorosłych powikłaniami krztuśca są wywołane przez przewlekły kaszel zaburzenia snu, nietrzymanie moczu, utrata masy ciała, przepuklina pachwinowa, a rzadko nawet złamania żeber czy krwawienia do mózgu (udar).