Część 1 — Dyktando
Odleżyny powstają na skutek stałego ucisku na naczynia tętnicze i żylne, co powoduje miejscowe niedokrwienie, a w rezultacie martwicę tkanek.
Powstają trudno gojące się, otwarte rany, narażone na zakażenia. Czasami wystarczą tylko dwie-trzy godziny bez ruchu, aby powstała odleżyna.
Na odleżyny są bardziej narażone osoby chore na cukrzycę, miażdżycę, choroby układu oddechowego oraz ze złą przemianą materii.
U osób niedożywionych, u których tkanka podskórna jest bardzo cienka, a skóra prawie pokrywa kości, ryzyko powstania odleżyn jest stosunkowo duże.
Także osoby otyłe, u których masa ciała wywiera duży nacisk, są bardziej narażone na odleżyny.
W grupie dużego ryzyka znajdują się osoby, które nie panują nad oddawaniem moczu i stolca. Wilgotna i zanieczyszczona skóra wyjątkowo szybko ulega maceracji.
Leczenie odleżyn jest procesem bardzo trudnym, trwającym od kilku do kilkunastu miesięcy i nie zawsze skutecznym.
Dlatego pacjenci unieruchomieni w łóżku muszą mieć od razu wprowadzoną profilaktykę przeciwodleżynową, bo lepiej zapobiegać niż leczyć.
Szczególnej troski od opiekuna osoby chorej wymaga zmniejszenie nacisku w narażonych miejscach i właściwa pielęgnacja skóry.
Co dwie-trzy godziny choremu trzeba zmienić pozycję, jednocześnie mobilizując chorego do wykonywania biernych ruchów.
W celu poprawienia krążenia w tkankach wykonuje się delikatne masaże i oklepywania miejsc narażonych na ucisk.
Należy pamiętać, że nie wolno masować uwypukleń kostnych i miejsc, w których nastąpiły już zmiany skórne (zaczerwienienia, wypryski).