Część 2

Część 2 — Uwięźnięta przepuklina przeponowa – błędne rozpoznanie odmy u koszykarza

Przypadek rzeczywisty z opublikowanego nagrania platformy MedEdu Portal (kategoria Chirurgia)

1. O tej jednostce

Uwięźnięta przepuklina przeponowa to powikłanie traumatyczne polegające na wtłoczeniu narządów jamy brzusznej (najczęściej żołądka) przez rozwór przełykowy do klatki piersiowej, gdzie dochodzi do ich uciśnięcia i zaburzenia krążenia. W opisanym przypadku młody koszykarz po upadku z wysokości został błędnie rozpoznany jako pacjent z odmą samoistną; dopiero pogorszenie się stanu mimo podjętych działań oraz ponowne badania radiologiczne ujawniły prawdziwą przyczynę — uwięźniętą przepuklinę z żołądkiem w lewej jamie opłucnej. Rozpoznanie stanowi klasyczne wyzwanie diagnostyczne ilustrujące znaczenie weryfikacji rozpoznania i umiejętności interpretacji badań obrazowych w zagrażającej życiu sytuacji.

2. Tekst do odsłuchania

⚠️ Ważne: Tekst zawiera opisy medyczne dotyczące ostrego stanu zagrażającego życiu. Obserwuj zarówno przebieg rozpoznania, jak i sekwencję postępowania diagnostycznego, która ostatecznie doprowadziła do odkrycia błędnego rozpoznania.

Na ostry dyżur został przywieziony dwudziestodziewięcioletni mężczyzna, koszykarz. W czasie treningu koszykówki zeskoczył na podłogę z wysokości dwóch metrów, lądując na obie stopy. Po chwili poczuł silny ból w lewej połowie klatki piersiowej i w nadbrzuszu oraz narastającą duszność. Kolega, który od razu przywiózł go do szpitala, dodał ponadto, że pacjent zrobił się bardzo blady, a w drodze kilkakrotnie wymiotował.

W izbie przyjęć pobrano badania krwi, w tym badanie gazometryczne, które ujawniło znaczną hipoksemię. Badanie radiologiczne klatki piersiowej wykazało obecność powietrza oraz płynu w dolnej części lewej jamy opłucnej. Dyżurujący chirurg, wezwany na konsultację, na podstawie obrazu radiologicznego rozpoznał odmę samoistną lewostronną i zalecił przyjęcie chorego do oddziału chirurgicznego.

W gabinecie zabiegowym oddziału chirurgicznego pacjentowi założono drenaż ssący do lewej jamy opłucnej. Po dziesięciu minutach odsysania nie uzyskano żadnego płynu, a stan chorego wyraźnie się pogorszył do tego stopnia, że stracił przytomność. Wezwano anestezjologa, który zaintubował pacjenta i rozpoczęto sztuczną wentylację, jednocześnie przenosząc go na salę operacyjną z podejrzeniem innych niż odma obrażeń wewnętrznych.

Na sali operacyjnej wprowadzono do żołądka zgłębnik i odessano treść żołądkową, po czym ponownie wykonano zdjęcie radiologiczne klatki piersiowej. Tym razem nie było już widać poziomu płynu, a przestrzeń powietrzna uległa zmniejszeniu. Zweryfikowano rozpoznanie, stwierdzając uwięźniętą przepuklinę przeponową z żołądkiem przemieszczonym do klatki piersiowej. Żołądek uciskał lewe płuco, przesuwając śródpiersie w stronę prawą. Płynna zawartość żołądka wcześniej mylnie sugerowała obecność płynu w jamie opłucnej.

Rozpoznanie zostało potwierdzone w kolejnym badaniu radiologicznym, w którym do żołądka znajdującego się w lewej jamie opłucnej podano przez zgłębnik wlewkę barytową. Na szczęście odstąpiono od zwiadowczej operacji otwarcia jamy brzusznej. Należy jednak podkreślić, że błędne rozpoznanie można było zweryfikować już wcześniej, gdy dren z jamy opłucnej nie odsysał płynu, a stan chorego się pogarszał. Wykonane wówczas badanie radiologiczne z papką barytową wyjaśniłoby sprawę.

Przystąpiono do właściwej operacji, polegającej na odprowadzeniu uwięźniętej przepukliny przeponowej i chirurgicznym zmniejszeniu rozworu przełykowego. Po zabiegu stan chorego stopniowo się poprawiał i dalsze leczenie przebiegało bez powikłań. Po czterech tygodniach rekonwalescencji pacjent wrócił całkowicie do zdrowia, jednak na najbliższy sezon musiał zostać wykluczony z wszelkich treningów koszykówki.

📱 Zeskanuj, aby odsłuchać oryginalne nagranie:

QR

3. Słownictwo kluczowe

Polski Русский
przepuklina przeponowa грыжа диафрагмальная
odmę samoistną спонтанный пневмоторакс
hipoksemię гипоксемию
drenaż ssący дренаж с отсасыванием
zgłębnik зонд
wlewka barytowa барийная взвесь
śródpiersie средостение
intubacja интубация
treść żołądkowa содержимое желудка
rekonwalescencja реконвалесценция

4. TEST

Pytanie 1. Ile lat miał pacjent?

A) 25 lat
B) 29 lat
C) 32 lata
D) 35 lat

Pytanie 2. Z jakiej wysokości zeskoczył koszykarz?

A) Z jednego metra
B) Z trzech metrów
C) Z dwóch metrów
D) Z pół metra

Pytanie 3. Na jakie części ciała wylądował pacjent po zeskoczeniu?

A) Na lewe stopy
B) Na prawe stopy
C) Na obie stopy
D) Na pośladki

Pytanie 4. Gdzie dokładnie pacjent czuł silny ból?

A) W prawej połowie klatki piersiowej i brzuchu
B) W lewej połowie klatki piersiowej i nadbrzuszu
C) W całej klatce piersiowej
D) Wyłącznie w nadbrzuszu

Pytanie 5. Jakie badanie ujawniło znaczną hipoksemię u tego pacjenta?

A) Badanie radiologiczne
B) Badanie gazometryczne
C) Badanie ogólne krwi
D) Ultrasonografia

Pytanie 6. Ile minut upłynęło od założenia drażu do jamy opłucnej do pogorszenia się stanu pacjenta?

A) 5 minut
B) 10 minut
C) 15 minut
D) 20 minut

Pytanie 7. Ile płynu uzyskano z drażu po 10 minutach odsysania?

A) Dużą ilość płynu
B) Żadnego płynu
C) Niewielką ilość płynu
D) Czystą krew

Pytanie 8. Jaki zabieg na sali operacyjnej okazał się kluczowy do weryfikacji błędnego rozpoznania?

A) Tomografia komputerowa
B) Endoskopia górna
C) Wprowadzenie zgłębnika i odessanie treści żołądkowej
D) Punkacja osierdzia

Pytanie 9. Co dokładnie uciskał żołądek w klatce piersiowej?

A) Prawe płuco i przesuwało serce w lewo
B) Lewe płuco i przesuwało śródpiersie w prawo
C) Oba płuca równomiernie
D) Jedynie naczynia tętnicze

Pytanie 10. Na jak długo pacjent musiał zostać wykluczony z treningów koszykówki po całkowitym powrocie do zdrowia?

A) Na dwa tygodnie
B) Na dwa miesiące
C) Na najbliższy sezon
D) Na całe życie

5. Klucz odpowiedzi

Pytanie Prawidłowa odpowiedź Odniesienie w tekście
1 B „dwudziestodziewięcioletni mężczyzna"
2 C „z wysokości dwóch metrów"
3 C „lądując na obie stopy"
4 B „silny ból w lewej połowie klatki piersiowej i w nadbrzuszu"
5 B „badanie gazometryczne, które ujawniło znaczną hipoksemię"
6 B „Po dziesięciu minutach odsysania"
7 B „nie uzyskano żadnego płynu"
8 C „wprowadzono do żołądka zgłębnik i odessano treść żołądkową"
9 B „Żołądek uciskał lewe płuco, przesuwając śródpiersie w stronę prawą"
10 C „na najbliższy sezon musiał zostać wykluczony z wszelkich treningów"

Tekst pochodzi z rzeczywistego, opublikowanego nagrania platformy MedEdu Portal (kategoria Chirurgia). Słownictwo i pytania testowe zostały samodzielnie opracowane na podstawie tego tekstu, ponieważ baza danych nie zawierała jeszcze gotowego testu ani glosariusza — sprawdzone bezpośrednim zapytaniem do bazy 31.08.2026.