Część 3 — Czytanie i rozumienie tekstu
Przed tym rozdziałem przeczytaj Wprowadzenie do części 3 (zasady czytania, akcent, strategia pytań). Tekst poniżej jest oryginalny — dokładnie taki, jak na egzaminie (źródło: biblioteka tekstów NIL). Czytaj go na głos, wolno, akcent na przedostatnią sylabę.
Nadczynność tarczycy.
Stany nagłe i pilne. 36-letnia kobieta ze złym samopoczuciem, osłabieniem i kołataniem serca
36-letnia kobieta zgłosiła się do lekarza rodzinnego z powodu złego samopoczucia, osłabienia, bezsenności i uczucia kołatania serca. Jest 7 miesięcy po porodzie, nadal karmi piersią. Od około miesiąca stwierdza znaczne pogorszenie samopoczucia, narastający niepokój, rozdrażnienie i trudności z zasypianiem oraz utratę masy ciała – pomimo zwiększonego łaknienia (obecnie waży 2 kg mniej niż przed ciążą). Od kilku dni odczuwa kołatania serca. W wywiadzie rodzinnym stwierdzono, że matka pacjentki w 30 roku życia przeszła zabieg strumektomii z powodu nawrotu nadczynności tarczycy w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa (ChGB). W badaniu przedmiotowym odnotowano: pacjentka w stanie ogólnym dobrym; skóra nadmiernie ucieplona, wilgotna, temp. 36,7°C; drobnofaliste drżenie rąk; oczy – niewielkie przekrwienie spojówek, poza tym bez cech patologii; tarczyca powiększona w obrębie obu płatów i cieśni, jednorodna, bez badalnych guzków; okoliczne węzły chłonne szyjne, karkowe, nadobojczykowe i podobojczykowe w badaniu palpacyjnym niepowiększone; osłuchowo nad tarczycą słyszalny szmer naczyniowy; nad polami płucnymi prawidłowy szmer pęcherzykowy; częstotliwość rytmu serca ok. 105–110/min, miarowa; ciśnienie tętnicze 145/65 mm Hg; brzuch miękki, niebolesny, bez patologicznych oporów; wątroba niepowiększona; śledziona niebadalna; brak obrzęków na kończynach dolnych.
Obraz kliniczny sugerował jawną nadczynność tarczycy u pacjentki z wolem; w skali Burcha i Wartofsky’ego chora uzyskała 15 punktów (łagodne pobudzenie i tachykardia). Nie stwierdzono zagrożenia przełomem tarczycowym. Pacjentka nie wymagała leczenia w warunkach szpitalnych, w związku z czym podjęto decyzję o diagnostyce i leczeniu w trybie ambulatoryjnym.
U opisanej pacjentki wykonano badania i stwierdzono:
– stężenie TSH znacznie zmniejszone (<0,005 mIU/l) przy zwiększonych stężeniach fT4 – 38 pmol/l (norma 11–22) i fT3 – 9,4 pmol/l (norma 3,3–6,8)
– w USG tarczyca powiększona (objętość prawego płata 18 ml, lewego – 15 ml), o niejednorodnie obniżonej echogeniczności. Unaczynienie gruczołu wzmożone. W prawym płacie zmiana normoechogeniczna o wymiarach 5x4x6 mm, regularnych obrysach, dobrze odgraniczona od otoczenia; typ unaczynienia obwodowy.
– stężenie przeciwciał: TRAb – 26 IU/l (norma <2), anty-TPO – 126 IU/l (norma <35), anty-Tg – 78 IU/l (norma <50).
Na podstawie wykonanych badań i oceny klinicznej rozpoznano jawną klinicznie nadczynność tarczycy w przebiegu ChGB.
W różnicowaniu uwzględniono głównie poporodowe zapalenie tarczycy. W przebiegu ChGB objawy nadczynności tarczycy często pojawiają się u kobiet po porodzie – zwykle 3–6 miesięcy po porodzie, czyli nieco później niż występuje faza tyreotoksykozy w przebiegu poporodowego zapalenia tarczycy (które pojawia się najczęściej w ciągu pierwszych 2 miesięcy po porodzie, a najpóźniej zwykle 4 miesiące po porodzie). Ponadto w ChGB objawy są zwykle bardziej nasilone, często występuje wole naczyniowe, a we krwi stwierdza się obecność przeciwciał TRAb (przeciwciała anty- TPO, anty-Tg – mogą być obecne także u kobiet z poporodowym zapaleniem tarczycy w przebiegu choroby Hashimoto).
W celu uzyskania eutyreozy zastosowano lek przeciwtarczycowy – tiamazol. Pacjentka nadal karmi piersią, dobowa dawka leku nie może więc w tym przypadku przekraczać 20 mg. Zalecono przyjmowanie leku zaraz po zakończeniu karmienia oraz zachowanie minimum 3-godzinnej przerwy przed następnym karmieniem. Przed rozpoczęciem leczenia zalecono kontrolę morfologii krwi oraz ocenę enzymów wątrobowych; uzyskano prawidłowe wyniki badań.
Pacjentkę pouczono, że w przypadku wystąpienia gorączki i bólu gardła powinna pilnie zgłosić się do lekarza i wykonać kontrolnie morfologię krwi w celu wykluczenia agranulocytozy. (Obecnie nie zaleca się regularnej kontroli morfologii w trakcie leczenia lekiem przeciwtarczycowym. Badanie jest konieczne w przypadku wystąpienia infekcji i podejrzeniu granulocytopenii.)
Ze względu na duże wole, znaczne stężenie przeciwciał TRAb oraz ChGB w wywiadzie rodzinnym szansa na uzyskanie trwałej remisji choroby po wyłącznym leczeniu farmakologicznym jest mała. Po zakończeniu karmienia piersią wskazane jest rozważenie leczenia radykalnego jodem promieniotwórczym.
Pacjentka wymaga stałej, regularnej kontroli w Poradni Endokrynologicznej w celu monitorowania leczenia i ustalenia dalszego postępowania.
1.Как вела себя женщина на визите у врача?
Была нервная, беспокойная, быстро разговаривала, активно жестикулировала и т.п.
2.Какие жалобы,помимо нервозности ?
Pocenie, schudła o 3,5 kg przez miesiąc, chociaż ma duży apetyt, jest zdenerwowana, zaparcia napicia naprzemian z biegunkami, drżenie rąk, duszność.
Потение(на что получила ответ мы все потеряем и что?сказала активно потеет)
3.skąpa miesiączka(он спросил и только ? надо было сказать nieregularna skąpa miesiączka)
4.Спрашивает а какая жалоба сердца ?
Kolotanie serca
3..Что увидел на физикальном обследование? Какие признаки гипертиреоза врач отметил моментально?
Говорю вначале про odruch ścięgnisty
4.obciązony wywiad rodzinny?
Да.у матери была операция щитовидки.
5.Как предложил лечить врач.
Вначале лекарства,если не поможет- операция.
И тут доп.вопрос
1.Какие болезни щитовидки могут быть еще?
Niedoczynność,choroba Basedowa,rak,nowotwory.
И тут начал спрашивать все про рак,какая биопсия и как я узнаю рак проводя USG?
Я ответила просто про ognisko określone и так далее.Но он хотел более конкретный ответ.
Выписать снотворные.
Все вопросы были по гиперфункции щитовидной железы.
W języku polskim akcent pada prawie zawsze na przedostatnią sylabę wyrazu. Pogrubiona (czerwona) sylaba w tabeli poniżej = sylaba akcentowana. Czytaj wolno, równo, bez „połykania” końcówek.
⚠️ Wyjątki akcentowe (gra-MA-ty-ka, liczebniki czte-RY-sta) w tym tekście nie występują. Skróty (TSH, fT4, fT3, USG, TRAb, anty-TPO) i nazwy własne (Graves, Basedow, Burch, Wartofsky) — patrz sekcja 5. Liczby z jednostkami czytaj słownie.
| Słowo (akcent) | Na co uważać przy czytaniu |
|---|---|
| nadczynność tarczycy | cz=[ч], ść; nad-czyn-ność tar-czy-cy |
| kołatania serca | ł=[w]; ko-ła-ta-nia ser-ca |
| samopoczucia | cz=[ч]; sa-mo-po-czu-cia |
| osłabienia | ł=[w]; o-sła-bie-nia |
| bezsenności | ść; bez-sen-noś-ci |
| po porodzie | po po-ro-dzie |
| karmi piersią | si miękkie; kar-mi pier-sią |
| niepokój | ó=[u]; nie-po-kuj |
| rozdrażnienie | ż twarde; roz-draż-nie-nie |
| zasypianiem | za-sy-pia-niem |
| utratę masy ciała | ł=[w]; u-tra-tę ma-sy cia-ła |
| łaknienia | ł=[w]; łak-nie-nia |
| strumektomii | stru-mek-to-mii |
| nawrotu | na-vro-tu |
| przedmiotowym | pred-mio-to-wym |
| ucieplona wilgotna | u-cie-plo-na wil-got-na |
| drobnofaliste drżenie | rz=[ż]; drob-no-fa-lis-te drże-nie |
| przekrwienie spojówek | rz=[ż], ó=[u]; pże-krwie-nie spo-ju-vek |
| tarczyca powiększona | cz=[ч], sz=[ш]; tar-czy-ca po-więk-szo-na |
| płatów i cieśni | ł=[w], ó=[u], ść; pła-tuf i cieś-ni |
| jednorodna | jed-no-rod-na |
| guzków | ó=[u]; guz-kuf |
| węzły chłonne | ę nosowe, ch=[h], ł=[w]; węz-ły chłon-ne |
| nadobojczykowe | cz=[ч]; nad-o-boj-czy-ko-ve |
| osłuchowo | ł=[w], ch=[h]; o-słu-cho-vo |
| szmer naczyniowy | sz=[ш], cz=[ч]; szmer na-czy-nio-vy |
| częstotliwość | cz=[ч], ść; czę-sto-tli-wość |
| miarowa | mia-ro-va |
| brzuch miękki | rz=[ż], ę nosowe, ki miękkie; bżuch mięk-ki |
| niebolesny | nie-bo-les-ny |
| wątroba niepowiększona | ą nosowe, sz=[ш]; wąt-ro-ba nie-po-więk-szo-na |
| śledziona niebadalna | ś miękkie, dzi miękkie; śle-dzio-na nie-ba-dal-na |
| obrzęków | rz=[ż], ę nosowe, ó=[u]; ob-żę-kuf |
| jawną nadczynność | ą nosowe; jaw-ną nad-czyn-ność |
| wolem | wo-lem |
| tachykardia | ta-chy-kar-dia |
| przełomem tarczycowym | rz=[ż], ł=[w], cz=[ч]; pże-ło-mem tar-czy-co-vym |
| szpitalnych | szpi-tal-nych |
| ambulatoryjnym | am-bu-la-to-ryj-nym |
| stężenie | ę nosowe, ż twarde; stę-że-nie |
| zmniejszone | sz=[ш]; zmniej-szo-ne |
| echogeniczności | cz=[ч], ść; e-cho-ge-nicz-noś-ci |
| unaczynienie | cz=[ч]; u-na-czy-nie-nie |
| przeciwciał | rz=[ż]; pże-civ-ciał |
| poporodowe zapalenie | po-po-ro-do-ve za-pa-le-nie |
| tyreotoksykozy | ty-re-o-to-ksy-ko-zy |
| nasilone | na-si-lo-ne |
| eutyreozy | e-u-ty-re-o-zy |
| tiamazol | tia-ma-zol |
| gorączki | ą nosowe, cz=[ч]; go-rącz-ki |
| gardła | ł=[w]; gar-dła |
| agranulocytozy | a-gra-nu-lo-cy-to-zy |
| radykalnego jodem | ra-dy-kal-ne-go jo-dem |
| promieniotwórczym | rz=[ż], ó=[u]; pro-mie-nio-tfur-czym |
| ## 5. Liczby, jednostki i skróty — jak czytać na głos |
| W tekście | Czytaj słownie |
|---|---|
| 36-letnia | „trzydziestosześcioletnia” |
| 7 miesięcy | „siedem miesięcy” |
| 2 kg | „dwa kilogramy” |
| 30 roku życia | „trzydziestym roku życia” |
| temp. 36,7°C | „temperatura trzydzieści sześć i siedem stopnia Celsjusza” |
| 105–110/min | „sto pięć do sto dziesięć na minutę” |
| 145/65 mm Hg | „sto czterdzieści pięć na sześćdziesiąt pięć milimetrów słupa rtęci” |
| 15 punktów | „piętnaście punktów” |
| TSH <0,005 mIU/l | „TSH poniżej zero przecinek zero zero pięć” |
| fT4 – 38 pmol/l (norma 11–22) | „efte-cztery trzydzieści osiem pikomoli na litr” |
| fT3 – 9,4 pmol/l (norma 3,3–6,8) | „efte-trzy dziewięć i cztery” |
| 18 ml, 15 ml | „osiemnaście mililitrów”, „piętnaście mililitrów” |
| 5x4x6 mm | „pięć na cztery na sześć milimetrów” |
| TRAb – 26 IU/l (norma <2) | „TRAb dwadzieścia sześć jednostek na litr” |
| anty-TPO – 126 IU/l (norma <35) | „anty-TPO sto dwadzieścia sześć” |
| anty-Tg – 78 IU/l (norma <50) | „anty-Tg siedemdziesiąt osiem” |
| 3–6 miesięcy | „trzy do sześciu miesięcy” |
| 2 miesięcy / 4 miesiące | „dwóch miesięcy” / „cztery miesiące” |
| 20 mg | „dwadzieścia miligramów” |
| 3-godzinnej | „trzygodzinnej” |
| TSH / fT4 / fT3 | czytaj literami: „te-es-ha”, „ef-te cztery”, „ef-te trzy” |
| USG | „u-es-gie” |
| ChGB | „cha-gie-be” lub „choroba Gravesa-Basedowa” |
Najczęstsze błędy osoby rosyjsko-/ukraińskojęzycznej przy czytaniu tego tekstu. Pogrupowane wg typu. Ćwicz każdą linijkę na głos.
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| nad-czyn-NOŚĆ | nad-czyn-ność | akcent na przedostatnią sylabę |
| tar-CZY-cy | tar-czy-cy | przedostatnia sylaba |
| ko-ła-TA-nia | ko-ła-ta-nia | przedostatnia sylaba |
| samo-po-czu-CIA | samo-po-czu-cia | przedostatnia sylaba |
| stru-mek-to-MII | stru-mek-to-mii | przedostatnia sylaba |
| ta-chy-kar-DIA | ta-chy-kar-dia | wyraz obcy, akcent na -kar- |
| agra-nu-lo-cy-TO-zy | agra-nu-lo-cy-to-zy | długie słowo, akcent na -to- |
| eu-ty-re-O-zy | e-u-ty-re-o-zy | przedostatnia sylaba |
| roz-draż-NIE-nie | roz-draż-nie-nie | przedostatnia sylaba |
| promienio-twór-CZYM | promienio-twór-czym | przedostatnia sylaba |
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| kar-mi pier-SA twardo | karmi pier-sią | si miękkie [śi] |
| sle-dzio-na twardo | śle-dzio-na | ś i dzi miękkie |
| bezsen-NOSC twardo | bez-sen-no-ści | ść miękkie |
| cies-ni twardo | cieś-ni | ś miękkie [śi] |
| swie-żo twardo | (śwież-) — ś miękkie | ś miękkie [śv] |
| echoge-nicz-NOSC | echoge-nicz-ności | ść to jedna miękka głoska |
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| ja-wna [а] | ja-wną [oN] | ą nosowe, nie [а] |
| ob-rze-kow [е] | ob-żę-ków [eN] | ę nosowe |
| cia-ży [bez nos.] | cią-ży [oN] | ą nosowe — nie gub |
| go-racz-ki [а] | go-rącz-ki [oN] | ą nosowe |
| stę-że-nie [е] | stę-że-nie [eN] | ę nosowe |
| wąt-ro-ba [а] | wąt-ro-ba [oN] | ą nosowe na początku |
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| tar-ci-ca [ц] | tar-czy-ca → [ч] | cz=[ч] |
| dr-że-nie [др] | drże-nie → [dże] | drż=[d]+[ż] |
| brzuch [бр] | brzuch → [bżuch] | rz=[ż], ch=[h] |
| zmniej-so-ne [с] | zmniej-szo-ne → [ш] | sz=[ш] |
| szmer na-czy-nio-wy [с/ц] | szmer na-czy-nio-wy → [ш][ч] | sz=[ш], cz=[ч] |
| nad-obo-j-czy-ko-we [ц] | nad-o-boj-czy-ko-we → [ч] | cz=[ч] |
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| ko-ła-ta-nia [л] | ko-ła-ta-nia → [kowa] | ł=[w] |
| osła-bie-nia [л] | o-sła-bie-nia → [oswa] | ł=[w] |
| pła-tów [л] | pła-tów → [pwa-tuf] | ł=[w], ó=[u] |
| spo-jo-wek [о] | spo-jó-wek → [juvek] | ó=[u] |
| guz-kow [о] | guz-ków → [kuf] | ó=[u] |
| promienio-twor-czym [о] | promienio-twór-czym → [tfur] | ó=[u], tw→[tf] |
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| promienio-tw-ór-czym [тв] | promienio-twór-czym → [tf] | tw przed bezdźwięcznym → [tf] |
| zmniej-szo-ne rozdzielnie | zmniej-szo-ne | grupa zmn płynnie [zmn] |
| dr-że-nie po literce | drże-nie → [dże] | drż jedną wiązką [dż] |
| stru-mek-to-mii rozdzielnie | stru-mek-to-mii | grupa str płynnie [str] |
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| „36-letnia” jak cyfra | „trzydziestosześcioletnia” | liczebnik złożony słownie |
| „145/65 mm Hg” → litery | „sto czterdzieści pięć na sześćdziesiąt pięć milimetrów słupa rtęci” | jednostki słownie |
| „TSH” po angielsku | „te-es-ha” | skrót literami po polsku |
| „USG” po angielsku | „u-es-gie” | skrót literami po polsku |
| „105–110/min” jak cyfry | „sto pięć do sto dziesięć na minutę” | zakres słownie |
| „ChGB” jak litery łac. | „cha-gie-be” lub „choroba Gravesa-Basedowa” | skrót po polsku |
| ❌ Tak NIE | ✅ Tak TAK | Dlaczego |
|---|---|---|
| Gra-VE-sa [рус. акцент] | Gra-ve-sa | nazwisko — akcent polski na przedostatnią |
| Ba-se-DO-wa [рус.] | ba-se-do-wa | nazwisko — akcent na przedostatnią |
| osła-bie-nie [рус. -ние] | o-sła-bie-nie | końcówka -nie, nie [-ние] |
| kar-mi pier-SU [рус. -ью] | karmi pier-sią | narzędnik -ią, nie [-ью] |
| roz-draż-NE-nie [рус. -ение] | roz-draż-nie-nie | końcówka -nie, nie [-ение] |
| Termin (z tekstu) | Objaśnienie |
|---|---|
| nadczynność tarczycy | nadmierne wydzielanie hormonów przez tarczycę |
| kołatanie serca | uczucie szybkiego/mocnego bicia serca |
| bezsenność | trudności z zasypianiem i snem |
| karmi piersią | karmienie dziecka mlekiem matki |
| rozdrażnienie | nadmierna drażliwość, nerwowość |
| łaknienie | apetyt, chęć jedzenia |
| strumektomia | operacyjne usunięcie tarczycy (lub jej części) |
| choroba Gravesa-Basedowa (ChGB) | autoimmunologiczna nadczynność tarczycy |
| drobnofaliste drżenie rąk | delikatne drżenie dłoni typowe dla nadczynności |
| przekrwienie spojówek | zaczerwienienie spojówek oka |
| cieśń tarczycy | wąska część łącząca oba płaty tarczycy |
| guzki | ograniczone zmiany w miąższu tarczycy |
| węzły chłonne | skupiska tkanki limfatycznej |
| szmer naczyniowy | dźwięk przepływu krwi przez naczynia (tu nad tarczycą) |
| wole | powiększenie tarczycy |
| przełom tarczycowy | ostry, zagrażający życiu stan nadczynności |
| skala Burcha i Wartofsky'ego | skala oceny ryzyka przełomu tarczycowego |
| ambulatoryjny | leczenie bez hospitalizacji, w przychodni |
| TSH | hormon tyreotropowy przysadki |
| fT4, fT3 | wolne hormony tarczycy (tyroksyna, trijodotyronina) |
| echogeniczność | sposób odbicia ultradźwięków przez tkankę w USG |
| unaczynienie | ukrwienie tkanki/narządu |
| TRAb | przeciwciała przeciw receptorowi TSH |
| anty-TPO, anty-Tg | przeciwciała przeciwtarczycowe |
| poporodowe zapalenie tarczycy | zapalenie tarczycy po porodzie |
| tyreotoksykoza | zatrucie nadmiarem hormonów tarczycy |
| eutyreoza | prawidłowy poziom hormonów tarczycy |
| tiamazol | lek przeciwtarczycowy |
| agranulocytoza | groźny spadek granulocytów (krwinek białych) |
| jod promieniotwórczy | radioaktywny jod do leczenia tarczycy |
| odruch ścięgnisty | reakcja odruchowa mięśnia po uderzeniu w ścięgno |
Tekst — oryginał z biblioteki NIL (czytaj dosłownie). Akcent i słownictwo — analiza tekstu. Pogrubiona czerwona sylaba = akcent.